Beroepsopleiding op HBO niveau

U kunt zich nog aanmelden voor de vierde lesgroep, die opleid tot professioneel natuurboer. Deze gaat voorjaar 2014 van start.

Beroepsvereniging Natuurboeren

Wij zijn een vakorganisatie van en voor professionele boeren die staat voor duurzame kwaliteit van het natuurbeheer.

Ook lid worden?

Vraag vrijblijvend het informatiepakket aan en profiteer van meer vakkennis van en voor natuurboeren en een interactief kennisnetwerk.

Staatsbosbeheer koestert natuurboer

De eerste snede in de natuurgebieden van het nationaal landschap Laag Holland is geoogst. Veehouders bouwen de voervoorraad voor het komende winterseizoen op. Werken in het waterrijke gebied ten noorden van Amsterdam vereist vakmanschap dat de ervaring van de boer combineert met de kennis en kunde van de natuurbeheerder. Staatsbosbeheer en de onlangs opgerichte Beroepsvereniging Natuurboeren werken samen aan een nieuw systeem met gecertificeerde natuurboerderijen en professionele natuurboeren.

Voormalige droogmakerijen, veenweidegebieden en middeleeuwwse verkavelingen wisselen elkaar af. Het is een landschap waar de tijd geen grip op lijkt te hebben, schrijft Staatsbosbeheer op de website van het Nationaal Landschap.

Maar voor de ondernemende natuurboeren in het gebied staat de tijd nou juist niet stil. Ze moeten vooruit als ze hun bedrijf willen voortzetten. Dan moeten hun boerderijen zich professioneel p natuurbeheer richten, fors in oppervlakte groeien. Boevendien is langjarige gebruikszekerheid van grond nodig. Een afspraak met Staatsbosbeheer helpt hen daarbij.

Erfpacht

Een van de drijvende krachten achter de nieuwe natuurafspraken is Bart edel, zelf (onder meer) veehouder en een leven lang actief als asamenbinder van natuur, milieu en landbouw. Edel werd uitgedaagd door Chris Kalden, directeur van Staatsbosbeheer. Edel schetst dat steeds meer grasland vrijkwam en dat de vier jonge natuurboeren die gronden graag aan hun bedrijven wilden toevoegen. Maar om hun bedrijf te optimaliseren moesten zij nieuwe, grote stallen bouwen. "En dan vraagt de bankom zekerheden. Die waren ern onvoldoende."De boeren konden wel kortlopende afspraken met Staatsbosbeheer maken, maar daar wilde de bank niet bouwen. Er moesten nieuwe wegen gevonden worden omeer zekerheden te creëren. Er ontstond een idee om de grond van Staatsbosbeheer in erfpacht te geven bij de boeren. Dat was een gebruisvorm waar de bank mee kon werken. Als erfpachter kunnen de boeren zelf SNL-vergoedingen krijgen voor het natuurbeheer. In de huidige situatie kan Staatsbosbeheer als iegenaar die vergoeding bij de provincie verkrijgen.

Maar aan welke boeren kan een terreinbeheerder met een gerust hart voor dertig jaar veel land in gebruiik geven? Zou Staatsbosbeheer geen keurmerk kunnen creëren met eisen waaraan natuurboeren moeten voldoen?, vroeg Bart Edel. Chris Kalden pareerde de vraag: kan de beroepsgroep niet zelf een keurmerk instellen? Kalden: "De garagehouder vraagt toch ookniet aan zijn klant om met een keurmerk voor een betrouwbare garage te komen? Daar heeft de autobranche de Bovag-organisatie voor opgericht." En dus ging Edel aan de slag. Samen met zeven andere in natuurgebieden praktiserende boeren kwam de Beroepsvereniging Natuurboeren van de grond die zelf een erkend keurmerk gaat instellen, die smaen met CAH Dronten opleidingen verzorgt en die het vak van natuurboer als een kwaliteit in de markt zet.

Het idee is dat de proefessionele en gecertificeerde natuurboer zelf de verantwoordelijkheid draagt om de natuurdoelstellingen op zijn bedrijf te realiseren. Het is tenslotte de boer zelf die weet wanneer de weidevogels uitgebroed zijn enwaar de pullen zitten. De natuurboer doet de planning en verantwoording van zijn beheer professioneel, maar hij wordt niet gehouden aan vooraf vastgestelde maaidata. Kalden: "Als Staatsbosbeheer willen we dat het goed gaat met de weidevogels. We zien dat het met de wiedevogels in het algemeen achteruit gaat, maar niet in de natuurgebieden. Wij zijn eigenaar en beheerder van een aantal van die gebieden met hoge dichtheden van weidevogls. Ik stel vst dat die hoge dichtheden alleen in stand te houden zijn als de graslanden worden beheerd door mensden met continuering van boerenbedrijven in die topgebieden. We moeten dat daar niet zonder boeren willen doen, want dan wordt het te duur en boevndien raak je dan een deel van de boerenwortles van het beheer kwijt. De boeren die nog in onze gebieden zitten, moeten we koesteren." Ze mogen dan natuur beheren, het blijven wel boeren. "Niet zomaar boeren"zegt Edel. "Zij moeten niet alleen als landbouwer top zijn, maar ook als natuurbeheerder."

Beroepsvereniging

De nieuwe professionele natuurboeren zijn aangesloten bij de onlangs opgerichte Beroepsvereniging Natuurboeren, die zal zorgen voor de opleiding en certificering van de aangesloten leden. En voor steun bij het maken van en onderhandelen over bedrijfsplannen. Maar minstens zo belangrijk is de centrale rol die de beroepsvereniging krijgt bij het vergeven van vrijkomende graslanden van Staatsbosbeheer. De terreinbeheerder is met de vereniging overeengekomen, dat de vereniging een voordracht kan doen aan wie de vrijkomende gronden in gebruk gegegven kunnen worden. Het is welliswaar een advies, maar Staatsbosbeheer moet met goede argumenten komen als ze van het advies wil afwijken.

Daarmee lijkt een soort agrarisch natuurkartel te ontstaan tussen de beroepsvereniging en Staatsbosbeheer. Kalden zegt lachtend:"Het zou mooi zijn als dat 't werd. Maar ik denk niet dat het zo gaat. We hebben het hier over een niche."Toch ziet de directuer van Staatsbosbeheer voordelen voor contracten met één of enkele grote natuurboerderijen. "Voor ons is het gemakkelijker een relatie op te bouwen met één ondernemer dan met twintig. Als we onze natuurgraslanden zelf willen beheren, nemen de transactiekosten en andere administratieve lasten alleen maar toe. Dat moeten we niet willen. Wij zijn gebaat bij een relatie met een ondernemer op basis van geborgd vertrouwen. We flexibiliseren het beheer, dat betekent ook voor ons dat wij moeten schakelen."

Om hoeveel erfpachtcontracten zal het in de komende jaren gaan? Kalden: "ik denk uiteindelijk aan zo'n vijftig tot honderd grote bedrijven." Edel verwacht dat er eind volgend jaar zeker vijftig bedrijven een erpachtcontract hebben gesloten mogelijk niet alleen met Staatsbosbeheer, maar ook met bijvoorbeeld Natuurmonumenten. "Ik reken op 150 gecertificeerde keurmerkleden in 2015. We waren nog geen dag actief en toen werd ons al de vraag gesteld of ons systeem met opleiding en keurmerk geschikt zou kunnen zijn om het beheer weg te zetten van honderd hectare grasland met een beheer dat is gericht op dassen."

Hectarepremies

Het hoofddoel van Kalden is een florerende weidevogelstand in de natuurgebieden. "Weidevogels zijn de expressie van wat wij als Nederlanders mooi vinden. Dat is onderdeel van onze natuur en onze cultuur. Om die vogels te behouden - en dat willen zij met z'n allen - heb je weidegang nodig. Weidevogels horen bij ons, zoals de prairies bij de Amerikanen horen en het woud bij de Duitsers."

Voor de Beroepsvereniging Natuurboeren spelenmeer belangen. Bart Edel zegt ,dat de natuurboeren gelden uit het Europees landbouwbudget nodig hebben voor het verdienmodel van hun extensieve bedrijven. En Henk Bleker heeft al gezegd dat boeren in reservaten met voldoende voedselproductie voor de hectarepremie in aanmerking komen en dat bedrijven met ons keurmerk ook voor groene toeslagen in aanmerking komen. Het ministerie heeft díe bocht al genomen. Dat geeft ons een voordeel, want dan hoeven wij de bestuurders van LTO Nederland er niet meer van te overtuigen dat zij het belang van boeren in reservaten moeten meenemen in de besprekingen met het ministerie.." Het is gelukkig niet meer de vraag  of natuurboeren in aanmerking komen voor hectarepremies en groene toeslagen, want dat is een onmisbare geldstroom om graslanden in reservatengoed  te kunnen blijven beheren.

Edel is ondertussen bezig de organisatie van de Beroepsvereniging helemaal klaar te maken om in de komende maanden alle belangstellende natuurboeren van informatie te kunnen voorzien en ze verder te kunnen helpen.

Bron: "Boerderij Vandaag" 20 juli 2012

 

 

Deze pagina is gepubliceerd op: 23 juli 2012

 

 


Reacties

Deze pagina delen:

| |